Šok otkriće Egipatska mumija je vekovima krila neverovatnu tajnu - naučnici su zinuli od čuda kada su ovo videli

Na stomaku mumije bio je  pažljivo prišiven papirus.

Otkriven fragment Homerove Ilijade

Nije reč o magijskoj formuli ili verskom tekstu, kako je do sada bio slučaj, već o fragmentu Homerove Ilijade – kamenu temeljcu zapadne književnosti!

Ovaj jedinstveni nalaz, obelodanjen u aprilu 2026. godine, predstavlja prvi poznati slučaj u kojem je grčki književni tekst namerno uključen u egipatski pogrebni ritual.

Mumiju je otkrila arheološkinja Nurija Kasteljano tokom iskopavanja krajem 2025. godine, a papirus je ubrzo identifikovala papirolog Lija Maša. Otkriće je plod sistematskog rada  arheološke misije,  koja decenijama istražuje ovo plodno arheološko nalazište, oko 160 kilometara južno od Kaira.

Grobnica stara 1.600 godina

Arheolozi su u drevnom egipatskom gradu Oksirinhus otkrili grobnicu staru oko 1.600 godina sa nekoliko mumija. Neke od njih bile su ukrašene zlatnim listićima i geometrijskim šarama, što je uobičajeno za takve sahrane.

Međutim, jedna mumija je imala potpuno neobičan nalaz: papirus sa delom Homerove Ilijade, čuvene grčke epske pesme o Trojanskom ratu. Papirus je bio pažljivo postavljen ispod zavoja na stomaku mumije tokom procesa balzamovanja.

Istraživači navode da je ovo prvi poznati slučaj da je jedan grčki književni tekst namerno uključen u egipatski proces mumifikacije. Fragment potiče iz poznatog dela Ilijade koji se zove „katalog brodova“. U njemu Homer opisuje grčke vojske koje su krenule u Troju, navodeći njihove vođe i brodove koje su doveli u rat.

Otkriće je napravljeno u grobnici 65, u sektoru 22, tokom iskopavanja krajem 2025. godine. Mumiju je pronašla arheološkinja Nuria Castellano, a papirus je kasnije analiziran i identifikovan od strane stručnjaka za papiruse.

Arheološki tim navodi da je ovo prvi dokaz da je grčki književni tekst bio namerno korišćen u pogrebnim ritualima.

Retko otkriće

Stručnjaci ističu da su u Oksirinhusu već ranije pronađene hiljade papirusa, ali uglavnom u smeću drevnog grada ili u administrativnim dokumentima. Ono što je novo jeste da je ovo književni tekst pronađen direktno u grobnici, što je veoma retko.

U većini slučajeva, papirusi pronađeni u mumijama imali su magične ili ritualne tekstove koji su služili zaštiti pokojnika. Međutim, u ovom slučaju radi se o književnom delu, što sugeriše drugačiju i do sada nepoznatu praksu.

U vreme Rimskog i Grčkog uticaja u Egiptu, grčki jezik je bio široko korišćen. Ilijada je bila poznata i često korišćena u obrazovanju i privatnim bibliotekama. Zbog toga nalaz nije potpuno neočekivan, ali je njegova upotreba u mumifikaciji jedinstvena.

Ovo otkriće otvara nova pitanja o tome kako su Egipćani u grčko-rimskom periodu koristili književne tekstove u pogrebnim ritualima. Istraživači smatraju da bi mogla postojati još sličnih, do sada neotkrivenih primera, piše Smithsonian magazine.